Od kilku miesięcy uczę się biegać. Jeśli czasami zaglądasz na mojego bloga, wiesz, że zaczynałam od zaledwie trzech minut. Teraz potrafię biegać już 40 minut bez przerwy. Oczywiście utrzymuję wolne tempo, aby zrealizować założony czas.
Wczoraj zafascynowało mnie uczucie nagłego przypływu siły po 30 minutach biegu. Tym bardziej, że jeszcze kilka treningów wcześniej w tym samym momencie odczuwałam spadek energii. Zaczęłam się zastanawiać, jaki proces zachodzi wtedy w organizmie.
Poniżej znajdziesz informacje, które udało mi się na ten temat znaleźć:
W trakcie biegu, organizm korzysta z różnych źródeł energii w zależności od intensywności i długości wysiłku. Podczas aktywności fizycznej, organizm zaspokaja swoje zapotrzebowanie na energię z kilku głównych źródeł: glikogen w mięśniach, glukoza we krwi, wątroba, trójglicerydy. Oto jak to wygląda:
1. Glukoza we krwi
• Źródło energii w początkowej fazie biegu.
• Glukoza krążąca w krwiobiegu pochodzi z pokarmów spożywanych wcześniej i jest wykorzystywana przez komórki mięśniowe oraz inne tkanki jako szybkie źródło energii.
• W miarę intensyfikacji wysiłku, glukoza we krwi staje się jednym z głównych źródeł energii, ale jej poziom może spadać, co prowadzi do mobilizacji innych źródeł energii.
• Źródło: Badania nad metabolizmem w czasie wysiłku fizycznego (np. “Metabolism of exercise: a review” – Sports Medicine).
2. Glikogen w mięśniach
• Główne źródło energii podczas wysiłku o średniej i wysokiej intensywności.
• Glikogen to zapas węglowodanów przechowywanych w mięśniach i wątrobie. Podczas intensywnego biegu, organizm najpierw zużywa glikogen mięśniowy, ponieważ jest to bezpośrednie źródło energii dla pracujących mięśni.
• Zawartość glikogenu w mięśniach jest ograniczona, dlatego przy długotrwałym wysiłku (np. maraton) może dojść do jego wyczerpania, co prowadzi do “ściany” (spadek wydolności).
• Źródło: “Carbohydrate and exercise performance” – Journal of Sports Sciences.
3. Glukoneogeneza (glukoza z wątroby)
• Proces wytwarzania glukozy przez wątrobę.
• Kiedy zapasy glikogenu zaczynają się wyczerpywać, organizm uruchamia proces glukoneogenezy – wątroba zaczyna produkować glukozę z innych źródeł, takich jak aminokwasy i glicerol (pochodzący z trójglicerydów).
• Glukoza produkowana w wątrobie jest uwalniana do krwi, skąd trafia do mięśni.
• Źródło: “Liver glycogen metabolism and exercise performance” – Journal of Clinical Investigation.
4. Trójglicerydy (tłuszcze)
• Źródło energii podczas długotrwałego, niskointensywnego wysiłku.
• Trójglicerydy, czyli zapasy tłuszczu w organizmie, stanowią znaczące źródło energii podczas długotrwałego wysiłku, zwłaszcza gdy intensywność jest niska (np. długodystansowy bieg). Tłuszcz jest utleniany w mitochondriach komórek mięśniowych i zamienia się w energię.
• W początkowej fazie biegu organizm korzysta z węglowodanów (glukozy i glikogenu), ale przy dłuższym wysiłku (np. po około godzinie intensywnego biegu) zaczyna polegać bardziej na tłuszczach.
• Źródło: “Fat metabolism during exercise” – Sports Medicine.
Podsumowanie źródeł energii w trakcie biegu:
1. W pierwszych minutach biegu: organizm wykorzystuje głównie glukozę we krwi i glikogen mięśniowy.
2. W miarę trwania wysiłku: organizm zaczyna korzystać coraz bardziej z glikogenu mięśniowego, a także uruchamia glukoneogenezę (produkowanie glukozy w wątrobie).
3. Po dłuższym czasie wysiłku: trójglicerydy stają się głównym źródłem energii, szczególnie przy niskiej intensywności wysiłku.
4. Przy wyczerpaniu glikogenu: organizm polega na tłuszczach i wytwarza glukozę w wątrobie.
Źródła:
• “Carbohydrate and exercise performance” – Journal of Sports Sciences
• “Metabolism of exercise: a review” – Sports Medicine
• “Liver glycogen metabolism and exercise performance” – Journal of Clinical Investigation
• “Fat metabolism during exercise” – Sports Medicine
Dzięki temu systemowi, organizm ma dostęp do różnych źródeł energii w zależności od potrzeb w trakcie wysiłku fizycznego.
Zdrowszy mental - odkryj siłę 
Dodaj komentarz